جستجو در تمام متون و مستندات کارگیک
carworks
samin ba
دنیای خودرو
فن خودرو
CarGeek | کارگیک

گیربکس یا سیستم انتقال قدرت به موتور، در واقع مکانیسمی دارد که طی آن، میزان معینی از دور موتور، با استفاده از چرخ دنده های مختلف و با سرعت ها و قدرت های متفاوت، به چهار چرخ خودرو منتقل می شود.

 Manual Transmission in car

در نتیجه این عمل، نیرو و سرعت خودرو قابل کنترل خواهد بود. وجود گیربکس در خودرو این امکان را برای راننده فراهم می سازد که بدون نیاز به بالا بردن بیش از حد دور موتور، بتواند موتور را در بهترین حالت عملکرد نگه دارد.

t5 5 speed powerflow detail

تفاوت دنده سنگین و سبک از نظر قطر و اندازه می باشد. بدین صورت که قطر دنده سنگین بزرگتر از دنده سبک است. همچنین دنده سنگین دارای قدرت زیاد و سرعت کم و دنده سبک دارای قدرت کم و سرعت زیاد است.

جعبه‌دنده دستی، (Manual transmission) گیربکس دستی یا گیربکس دنده‌ای :

این نوع جعبه‌دنده‌ها که به عنوان گیربکس‌های استاندارد نیز شناخته می‌شوند، عملیات انتقال گشتاور خروجی موتور به چرخ‌ها را، توسط مجموعه‌ای از چرخ‌دنده‌ها انجام می‌دهند، که روی دو میله (شَفت) ورودی و خروجی قرار دارند. کلاچ مورد استفاده در این نوع گیبرکس، از نوع خشک بوده و معمولا عملیات انتقال قدرت، توسط پدال کلاچ پایی یادسته دنده دستی، انجام می‌گیرد.

در خودروهای قدیمی‌تر، دسته دنده گاهی روی ستون فرمان قرار داشت، ولی در خودروهای امروزی، دسته دنده روی کنسول وسط قرار دارد.

تشریح نحوه کارکرد گیربکس دستی و دنده و صفحه کلاچ

جعبه‌دنده‌های دستی، در مجموع به سه نوع: ۴دنده، ۵دنده و ۶دنده تقسیم می‌شوند. گیربکس‌های ۴ دنده دستی قبلا در خودروی‌های دهه ۱۹۵۰ تا ۱۹۷۰ میلادی استفاده می‌شدند و در حال حاضر در صنعت خودروسازی، عملأ منسوخ شده‌اند. گیربکس‌های ۵ و ۶ دنده دستی، در حال حاضر بیشترین کاربرد را در میان اتومبیل‌های استاندارد دارای جعبه‌دنده دستی، دارا می‌باشند.

سایر گونه‌های جعبه‌دنده، شامل: جعبه‌دنده نیمه-خودکار، جعبه‌دنده خودکار، جعبه‌دنده متغیر پیوسته و مانوماتیک (تک‌واژ چندوجهی از ترکیب دستی و اتوماتیک) می‌باشد.

تشریح نحوه عملکرد کلاچ (Clutch) :

ریشه لغوی کلاچ یک کلمه انگلیسی به معنی اتصال است. لیکن معنی رایج آن به وسیله‌ای اطلاق می‌گردد که عمل اتصال یا قطع کردن را انجام می‌دهد.

کلاچ وسیله ای است که به کمک آن راننده هر زمان که بخواهد می‌تواند اتصال موتور را از جعبه‌دنده جدا نماید، بدین معنی که موتور روشن باشد بدون اینکه چرخ دنده‌ها در جعبه‌دنده بچرخند و خودرو حرکت نماید.

کلاچ‌ها یکی از ابزارهایی هستند که هنگامی که دو شفت در حال گردش هستند کاربرد می یابند. در این‌گونه وسایل یکی از شفت‌ها به‌وسیله موتور رانده می‌شود و شفت دیگر به دستگاهی دیگر متصل است. در دریل، به‌طور مثال، یکی از شفت‌ها به‌وسیله موتور چرخانده و دیگری به مته خروجی متصل است. کلاچ می‌تواند دو شفت در حال گردش را نسبت به هم قفل نماید؛ به‌طوری‌که سرعت دورانی آن‌ها با هم یکسان شود. همچنین می‌تواند نسبتی آزادی ایجاد کند تا سرعت هرکدام از شفت‌ها مقداری متفاوت باشد.

در خودرو، شما نیاز به کلاچ دارید چون موتور همواره در حال گردش است ولی چرخ‌های خودرو همواره در حال گردش نیستند. برای اینکه خودرو بدون خاموش شدن موتور متوقف شود، ارتباط چرخ‌ها باید با موتور قطع شود. کلاچ به ما این قدرت را می‌دهد تا بتوانیم شفت موتور چرخان را به شفت گیربکس غیر چرخان به‌آرامی توسط کنترل لغزش میان آن‌ها درگیر کنیم.

برای فهم بهتر نحوه کار کلاچ، باید ابتدا مفهوم اصطکاک تشریح شود. درواقع اصطکاک میزان سخت یا آسان بودن لغزش دو سطح روی همدیگر است. اصطکاک به‌وسیله پستی بلندی‌های موجود بر روی سطح ایجاد می‌شود؛ حتی صاف‌ترین سطوح دارای پستی و بلندی‌هایی در سایز میکروسکوپی است. هر چه این پستی بلندی‌ها بزرگ‌تر باشند، لغزش سطوح بر روی یکدیگر سخت‌تر می‌شود. کلاچ به علت اصطکاک موجود بین فلایویل و صفحه کلاچ مورد استفاده قرار می‌گیرد.
در کلاچ خودرو، فلایول به موتور اتصال دارد و صفحه کلاچ به سیستم انتقال قدرت. در شکل زیر می‌توان به نحوه قرارگیری این اجزاء کنار دقت نمود.

هنگامی که شما پدال کلاچ را لمس نکرده‌اید، فنرهای موجود، صفحه را به سمت صفحه کلاچ فشار می‌دهند که در ادامه به سمت فلایویل هم فشار می‌آورد. این عمل موتور را به شفت ورودی گیربکس قفل می‌کند و باعث می‌شود تا هر دو با سرعت یکسانی دوران نمایند.

میزان نیروی کلاچ می‌تواند به اصطکاک بین صفحه کلاچ و فلایویل و فنریت لازم برای چسباندن صفحات به یکدیگر، وابسته باشد. نیروی اصطکاک در کلاچ درست مانند نیروی اصطکاک موجود در ترمزها عمل می‌کند، جزء اینکه فنری صفحه کلاچ را فشار داده و درگیر می کند. این نیرو در سیستم ترمز می‌تواند با نیروی وزن خود، بلوک را به سمت پایین فشار دهد.

نمایش و توضیح عملکرد گیربکس روی گیربکس بازشده پراید

قطعات کلاچ

-صفحه کلاچ - دیسک کلاچ - پدال - دوشاخه کلاچ - بلبرینگ کلاچ


به صفحه‌ کلاچی که با مایع روغنی روغنکاری شده باشد اصطلاحاً صفحه‌کلاچ خیس و درغیراینصورت به آن خشک می‌گویند.

هنگامی که پدال کلاچ فشرده می‌شود، پیستون فشار هیدرولیک را به سمت دو شاخه وارد می‌کند که در نهایت باعث بیرون آمدن یاتاقان‌های موجود (اعمال نیرو به یاتاقان و حرکت کردن آن) از فنر دیافراگمی میانی می‌شود. همان‌طور که فنر دیافراگمی میانی به سمت داخل فشرده می‌شود، یک سری از پین‌ها که در بیرون فنر قرار گرفته‌اند، باعث می‌شوند تا فنر به صفحه فشار وارد کند و صفحه کلاچ جابه‌جا شود. این عمل موجب رها شدن کلاچ از چرخش موتور می‌شود. یکسری فنر در داخل صفحه کلاچ قرار دارد. این فنرها کمک می‌کنند تا سیستم انتقال قدرت را از هرگونه شوک در هنگام درگیری کلاچ دور کند. این طراحی معمولاً خیلی خوب کار می‌کند ولی دارای اشکالی هرچند کوچک است.

در ویدئوهای زیر عملکرد گیربکس ، دنده ها و کلاچ بصورت دقیق و کامل تشریح شده اند :






مقالات مرتبط : انواع مدل های متداول در گیربکس خودرو


4 1 1 1 1 1 Votes 4.00 (1858 votes)

دیدگاه‌ها  

+24 #1 رضا 1394-05-28 22:05
دستتون بابت مقالات خوب و جامع سایت درد نکنه.
نقل قول کردن
+15 #2 نیرومند جسیمی 1394-06-17 17:48
واقعا فوق العاده بود
یک دنیا ممنون و سپاس گذارم
فقط اگه ویدئوهاتون بارسی می بود بیشتر کمک میکرد
با تشکر فراوان
نقل قول کردن
+7 #3 حسین 1394-08-04 18:44
با سلام و خسته نباشید خدمت دوستان گرامی اینجانب / جهت طراحی یک گیربکس 18 سرعته مزاحم اوقات شریفتان میشوم لذا از مهندسین طراح و دوستان خواهشمند میباشم در این عمر بنده را راهنمایی نمایید / گیربکس فوق از سرعت 10 به 80 تا 63 به500 که نسبت انها 8 برابر میباشد توسط کشور لهستان طراحی گردیده اندازه فضای داخلی 300 در 300 میلیمتر وبه طول 450 میلیمتر میباشد و توسط یک الکترو موتور با سرعت 750 دور بر دقیقه توسط پولی و تسمه این سرعت به گیربکس انتقال میابد واز انجا نیز برای انتخاب سرعت مربوطه توسط جدول / وتوسط سه اهرم که یکی در دور سبک و سنگین و دو اهرم دیگر طبق جدول و باحرکت دادن انها سرعتهای مختلف را میتوان اجرا نمود / از دوستان و مهندسین محترم خواهشمند میباشم اگر امکان دارد بنده را جهت ساخت ویا اگر در بازار ایران نیز میتوان به صورت اماده خریداری نمایم بنده را راهنمایی نمایید باتشکر از لطف همگی
نقل قول کردن
+7 #4 مهدی 1395-02-18 10:28
سلام دستتون درد نکنه واقعا عای بود.
نقل قول کردن
+7 #5 علاقه 1395-04-11 17:33
لازم داشتم مرسی
نقل قول کردن
+9 #6 مهدی ربیع زاده 1395-04-27 12:22
با سپاس از زحمات تیم کارگیک
نقل قول کردن
+8 #7 حمید 1395-05-23 10:18
سلام، ممنون بابت اطلاعات مفیدی که در دسترس همگان قرار می دهید.هرکس آموزش بهتری دیده باشد و اطلاعات بیشتری داشته باشد، زندگی بهتری خواهد داشت.
نقل قول کردن
+7 #8 محمد 1395-06-01 12:26
حرف نداشت
نقل قول کردن
+12 #9 محسن 1395-06-26 12:53
چقدر دنبال یه همچین سایتی بودم.امیدوارم پولی نشه به زودی.
نقل قول کردن
+8 #10 مهدی 1395-07-11 23:50
آقا دستتون دردنکنه خدایی
خیلی سایت مفید و تخصصی بود
متشکرم
نقل قول کردن
+4 #11 مهدی 1395-08-05 03:26
ویدوها رو فارسی کنید
سایته خیلی خوب و عالی دارید تبریک میگم و ازتون بی نهایت سپاسگذارم
نقل قول کردن
+6 #12 شهرام 1395-09-01 03:01
عالی بود...خسته نباشید
نقل قول کردن
+5 #13 حامد 1395-10-04 00:23
دستتون درد نکنه خیلی سایت خوبی هست میتونه بهتر هم شه اگه یکی پیدا شه که فیلمها و انیمیشن هارو دوبله یا رزیر نویس کنه عالی میشه
نقل قول کردن
+6 #14 سید۲ 1395-12-01 03:55
سلام :: من مدت زمان مدیدی است که مشتری مطالب خوب سایت هستم و بسیاری از آنها را جمع آوری کرده و هر گاه به مشکلی برخورد کنم از همین مطالب استفاده کرده و خودم مشکل خودرو را برطرف میکنم .سایت کارگیک نه تنها اطلاعات فنی و علمی کاربران را افزایش میدهد بلکه در جهت ارتقاء سطح دانش عمومی کشور نیز قدم بسیار موثر برداشته است .و این در حالیست که در اختیار همگان گذاردن جزعی ترین اطلاعات فنی منجر به فروش اطلاعات به کار بران میشود سایت کارگیک تخصصی ترین آن را برایگان در اختیار همه قرار داده و میدهد . از خداوند متعال سلامتی و سعادت و موفقیت مدیران و کارکنان آنرا خواهانم بآ.سپاس و دعای خیر
نقل قول کردن
+4 #15 المیرا 1396-04-13 04:57
عالی بود
نقل قول کردن
+4 #16 حسین 1396-07-28 20:39
مرسی بالاخره فهمیدم همیشه تو ذهنم سوال بود
نقل قول کردن
+3 #17 مهدی ایرانشاهی 1396-08-06 22:05
سلام و خسته نباشید خدمت تمامی کسانی که این مطالب اموزشیه به این خوبی را به انسان ها یاد میدهند سایت خیلی خوبی هست عالیه کلی چیزها یاد میده دستتون درد نکنه
نقل قول کردن
+2 #18 مهدي آقايي 1396-09-20 17:21
عااااالي. دنده ماشينم جا نميرفت بردم مكانيكي 1 ميليون فاكتور گذاشت جلوم. از تقسيم دنده تا فلايول هرچي دلش خواست روعوض كرده بود (البته اگه واقعا عوض كرده باشه!! ) ميگفت به همش ربط داشت!!! منم اعتراض كردم ميگه شما كه سردرنمياري نميدوني همش لازمه. منم ماشينو نگرفتم. حالا ميرم ميگم مرد حسابي دنده جا نميره و رو دنده 1 گير كرده چه ربطي به صفحه كلاچ و فلاويل و ماهك و... داشت آخه!! گرچه ميدونم دوباره زير بار نميره و چرند ميگه تا دزديشو توجيح كنه ولي لاقل ميفهمونم كه همه هم انوقد بيغ نيستن كه هرچي گفتين بگن به به و باريكلا. قصرالدشت پايينتر از هاشمي يه مكانيكي بزرگه. اونجا نرين!!
مرسي از سايت خوبتون.
نقل قول کردن
+4 #19 محسن 1396-10-06 12:21
یاشاسین.من دانشجوی رشته مکانیکم خیلی واسم مفید بود،مخصوصا فیلماش.خدا قوت ;-)
نقل قول کردن
+3 #20 حمید 1397-01-28 11:17
با عرض سلام و خسته نباشید خدمت گروه کارگیک خییلی خیییلی ممنئن از مطالب جالب و بسیار مفید ولی امیدوارم پولی نشه سایت و زحمت دیگری که اگر می شه یک جوری مطالب باز بزارین که بشه کپی کرد و پرینت گرفت با تشکر
نقل قول کردن
+2 #21 سعید 1397-07-13 16:50
با سلام ببخشید صفحه کلاج چند نیوتن نیرو انتقال میده .
نقل قول کردن
+1 #22 alireza rafieya 1397-08-18 10:52
دمت گرم خیلی دنبالش گشتم
نقل قول کردن
0 #23 رض 1397-08-21 23:21
عالی بود
نقل قول کردن
+1 #24 کیوان 1397-08-30 19:40
خیلی ممنون بابت محتوای کم‌نظیرتون
نقل قول کردن
+1 #25 داود 1397-09-15 02:30
با سلام،چرخ عقب سمت راننده دچارلاستیک سایی یکطرفه شده وهمچنین دردنده۳ هنگام شتاب گرفتن لرزش زیادی ازعقب ماشین به زیرپایم وفرمون میخورد
نقل قول کردن
+1 #26 علیرضا 1397-09-28 15:36
عالی بود
نقل قول کردن
0 #27 محمدرضا 1398-05-21 15:45
بابا دمتون گرم...
یه عمر دنبال همچین مطلب کاملی میگشتم...
آفرین....
نقل قول کردن

نوشتن دیدگاه


مطالب مرتبط

▼ (اسکرول کنید...)

براساس کلمه کلیدی جستجو کنید

مطالب فنی و آموزشی

آخرین مطالب جدید شده
فیلم و دفترچه راهنمای آموزشی مشتری رانا
فیلم و دفترچه راهنمای آموزشی مشتری دنا پلاس
فیلم و دفترچه راهنمای آموزشی مشتری H30 Cross
دفترچه راهنمای رسمی کلیه محصولات ایران خودرو
راهنمای استفاده از پایه های رله در برق خودرو
نکات و ترفندهای رله در برق و الکترونیک خودرو
آموزش کامل تعمیرات سیستم تعلیق پراید + لیست عیب یابی تعلیق و جلوبندی
دستورالعمل رفع ایراد عدم انطباق کانکتور کیلومتر شمار تیبا2 و روشن شدن چراغ EBD بجای ABS
دستورالعمل رفع ایراد نفوذ آب به داخل CCN سمند مالتی پلکس
راهنمای کنترل و اصلاح پیکربندی سمند مالتی پلکس SMS
معرفی نودهای سیستم مالتی پلکس SMS سمند و سورن
راهنمای پیکربندی نوع ECU در خودرو Dena SMS MUX Bosch ME17
اصول عملکرد سیستم کروزکنترل ایران خودرو
راهنمای عیب یابی گیربکس اتوماتیک سوزوکی گرندویتارا با تست استال
راهنمای تعمیرات ECU زیمنس ریو
راهنمای تعریف کلید خودرو H30 Cross
بررسی سیستم های VVT و VIS در خودرو
منیفولد هوای ورودی متغییر
راهنمای تعمیرات گیربکس دوکلاچه اتوماتیک جک S5
Cisco Released New Open Source Security Tool to Find Security Vulnerabilities in Modern Cars
Vulnerability in Tesla Model S Let Hackers Clone The Car Key
ليست سرويس هاي دوره ای خودروهای تحت پوشش سایپا
راهنمای تعمیرات و سرویس تجهیزات الکتریکی پژو RD
روش رفع ایراد عدم عملکرد برف پاک کن در سیستم هوشمند CEC پژو پارس
معرفی سیستم ترمز ABS با مدل Bosch ABS8 و مدل TEVES MK70 پراید
معرفی قطعات EMS جدید SSAT سازه پویش سایپا X100 (پراید)
دستورالعمل شستشوی ریل سوخت وانت نیسان دوگانه سوز
اطلاعیه جابجایی سوکت های انژکتور در دسته سیم انژکتور جهت رفع ایراد MisFiring
مشکلات متداول کولر خودرو و دلایل آن ها
راهنمای تعمیرات سیستم خنک کاری موتور لیفان 820
راهنمای تعمیرات سیستم روغنکاری لیفان 820
راهنمای تعمیرات مکانیکی موتور لیفان 820
آخرین مطالب جدید شده

یک ویدیو تصادفی از کانال کارگیک

[ کانال رسمی کارگیک در آپارات ]

[ کانال رسمی کارگیک در تلگرام ]

[ گروه گفتگوی کارگیک در تلگرام ]

fn bb 0
rahro

آخرین آگهی ها

آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
ریمپ تخصصی - برنامه ریزی و تعمیرات ایسیو - اصلاح محدودیت سرع ...
دوره های آموزشی تخصصی خودرو و دیاگ جی اسکن ...
تعمیرموتور وانواع گیربکس های کره ای،ژاپنی ،چینی و اروپایی ...
آموزش تخصصی تعمیرات کلیه ایسیو ها داخلی و خارجی و ماشین سنگی ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزشگاه تخصصی فنون خودرو با سابقه 14 ساله خود در زمینه آموز ...
آموزشگاه تخصصی فنون خودرو با سابقه 14 ساله در زمینه آموزش دو ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزشگاه فنی دنیای خودرو در سال ۱۳۸۳ بامجوز رسمی از سازمان ف ...
آموزش حرفه ای بازرَسی وکنترل بدنه اتومبیل ویژه کار ...
مجتمع مهارتهای نو دارای مجوز از سازمان فنی و حرفه ای با اراِ ...
فروش و نصب ردیاب خودرو dno برروی تمامی خودروهای ایرانی و ...